विजुली आउने र जाने तालिका हेर्ने हो

बाबुराम सरकारले १०० दिन पुरा गरेको अवसरमा मंसिर १९ गते देखि दैनिक छ घण्टा लोडसेडीगको तालिका सार्वजनिक गरेको छ । बधाई छ सारा नेपालीलाई !

 तालिका हेर्ने हो क्लिक गर्नुस.....

त्यो युवतीको साहस

मलाई मन परेको लेख 

अभय श्रेष्ठ

एक्काइसौँ शताब्दीमा संसारका साहसी तीन युवती मलाई सर्वाधिक स्मरणीय लाग्छन्। बंगलादेशकी नारीवादी लेखक तसलिमा नसरिन, निर्दोष नागरिकको हत्याविरुद्ध विगत ११ वर्षदेखि आमरण अनशन गरिरहेकी भारत, मणिपुरकी इरोम शर्मिला र गरिब प्यालेस्टेनीको घर जोगाउन सत्याग्रह गर्दागर्दै सहिद भएकी अमेरिकी समाज रुपान्तरण कार्यकर्ता रासेल कोरी। तिनकै सूचीमा अर्की युवती थपिएकी छन्, ल्याटिन अमेरिकी मुलुक चिलीकी केमिला भल्लेजो।

केमिला भल्लेजो एन्टोनियो डाउलिङ विद्यार्थी आन्दोलनबाट उठेकी, शिक्षामा व्यापारीकरणविरुद्ध संघर्षकी अन्तर्राष्ट्रिय प्रतीक भएकी छन्। शिक्षामा संरचनागत परिवर्तन र निःशुल्क सार्वजनिक विश्वविद्यालय शिक्षा आन्दोलनको नेतृत्व गरेर उनी सात महिनायता ल्याटिन अमेरिकामै सर्वाधिक चर्चित, प्रशंसित र परिचित भएकी छन्।

केमिला भल्लेजो

आन्दोलनले'कमान्डर केमिला' लाई किम्बदन्तीकी नायिकाजस्तै लोकिप्रिय बनाइदिएको छ। उनी चिलीको सबैभन्दा ठूलो र सबैभन्दा पुरानो शैक्षिक संस्था चिली विश्वविद्यालय विद्यार्थी फेडेरेसनकी सभापति हुन्। यस फेडेरेसनकी सभापति हुने उनी इतिहासकै दोस्री महिला हुन्। सन् २०१० मा सभापति चुनिदादेखि सात महिनाअघिसम्म उनको परिचय विश्वविद्यालयमै सीमित थियो।

स्थानीय विकासमन्त्री रायमाझी अब दौरा सुरुवालमा

स्थानीय विकासमन्त्री तथा माओवादी स्थायी समिति सदस्य टोपबहादुर रायमाझीलाई केही दिनभित्रै दौरासुरुवालसहितको पोसाकमा देख्न सकिने भएको छ। राष्ट्रिय पोसाकबारे चर्को बहस भइरहेको बेला सरकारका मन्त्रीले दौरासुरुवाललाई राष्ट्रिय एकताको प्रतिकको रुपमा चित्रण गर्दै आफू दौरासुरुवाल लगाएर हिँड्ने अठोट गरेका हुन् ।

'टोपी धेरै पटक लगाए पनि मेरो जीवनमा भने दौरासुरुवाल भने एकपटक मात्र लगाएको छु, राष्ट्रिय पोसाक दौरा सुरुवालप्रति घृणा छैन, सम्मान छ, आदर छ,' मन्त्री रायमाझीले भने। 'राष्ट्रिय एकताको प्रतिकको रुपमा रहेको दौरासुरुवाल सिलाउने फैसला गरेको छु, लगाएर हिँड्छु साम्प्रदायिकता र विखण्डनलाई रोक्न दौरा सुरुवाल र खुकुरी भिर्नेछु', उनले भने- 'व्यक्तिगत स्वतन्त्रता र आवश्यकता महसुस गरेर दौरासुरुवाल लगाउने निधो गरेको हुँ विखण्डनका लागि होइन।'

खुल्लेआम सेक्स बेच्छन नेपाली मिडिया

सेक्सलाई सबैभन्दा बढी विक्ने कुराको रुपमा धेरैले उल्लेख गर्छन । सायद शुक्रबारका सम्पादक पनि यहि कुराबाट प्रभावित हुनुहुन्छ । यदि यस्तै हो भने शुक्रबारका कुनै अंकमा हामीले ब्लु फिल्ममा तस्वीर नै देख्न पाइने हो कि ? 

विहानै नागरिक दैनिक पढ्दै थिए । विहिवार निस्कने शुक्रबार नामको पत्रिकाको विज्ञापन रहेछ । त्यो विज्ञापनको छेवैमा एक मोडलको तस्विर अनि उनले अन्तर्वातामा भनेको शब्द लेखिएको रहेछ-"ब्लु फिल्म हेरेर फ्रेस हुन्छु  ।"  छेवैमा बसेका बहिनीहरु त्यो शब्द पढेर अनि बाफ रे ! भन्दै हाँसे । म पनि त्यो शब्द पढेर छक्क परे ।

हुन त सेक्स नेचुरल हो । यसलाई नकरात्मक वा सकरात्मक जसरी लिन सकिन्छ । तर पत्रिकाले रिप्रुेस हुन व्लु फिल्म हेर्छु भन्ने ती मोडलको त्यो शब्दलाई सबैभन्दा बढी महत्व दिएर राखेको कुराले म छक्क परे । 

संचार माध्यामले थुप्रै समाचार सामग्री पाउँछन् । पाएका जति सबै कुरा आफना माध्यामबाट दिने हो त्यो सायद पाच्य नहोला । यस्ता कतिपय कुरा हुन्छन जसलाई सम्पादकले आफनो बौद्धिक दक्षता लगाएर मिलाउनु पर्छ वा भनौ फिल्टर गर्नु पर्छ । तर शुक्रबारले मिडियाको त्यो धर्म निभाएको देखिएन । रिपब्लिक मिडियाको कान्छो प्रकाशनको रुपमा हरेक साता शुक्रबार नामक पत्रिका प्रकाशन हुन्छ । ट्याव्लोइड पत्रकारीताको नाममा यस्ता शिर्षकका सामागि्र राखेर के पत्रिकाले लोकपि्रयता हासिल गर्ला ? छ वोटा प्रस्न अनि छोटा उत्तरको त्यो अन्तरबार्तालाइ त्यति धेरै महत्व दिनु पर्ने थियो र ?

स्टिभ जब्स र नेपाली मिडिया

स्टिभ जब्स असाध्यै राम्रा मान्छे हुन। उनले प्रविधिको विकासमा दिएको योगदानको तुलना जो कोहि सँग हुन सक्दैन। त्यसैले म पनि उनको जर्वजस्त फ्यान हुँ। उनी जिवितै छँदा नेपाली मिडियामा खासै छाएनन्। एक दुई सूचना र प्रविधिका लेखहरु बाहेक जब्सको कतै चर्चा भएन। कतिपयलाई त एप्पलको संस्थापक जब्स पनि हुन भन्ने सम्म पनि थाहा थिएन होला।
तर जब स्टिभ जब्सको मृत्यु भयो त्यसपछि भने उनको बारेमा नेपाली मिडयाले चाहिने भन्दा बढी हल्ला गर्‍यो। जब्स यस्ता, उस्ता आदी इत्यादि लेख्यो। मानौ अव यो संसारमा प्रविधिको विकास नै रोकिने छ। यहि शैलीमा नेपाली मिडिया अहिले पनि जब्सका बारेमा समाचार लेखिरहेका छन्। मिडियामा जब्सको बारेमा लेख रचनाको बाढी नै आयो।

फेसबुकमा राप्रपा नेपाल

आफना गतिविधिको जानकारी दिन अव नेपालका राजनीतिक दलले समेत सामाजिक संजाल फेसबुकको प्रयोग गर्न थालेका छन् । यो काममा राप्रपा नेपाल सबैभन्दा पहिलो बनेको छ । यसले फेसबुकमा आफनो पेज बनाएको छ । www.facebook.com/rppnepal  का नाममा बनाइएको उक्त पेजमा राप्रपा नेपालका अध्यक्ष कमल थापा र अर्का नेता पद्मशुन्दर लावतिको तस्विर राखिएको छ ।

यो ब्लग तयार गर्दाको समय मंसिर ९ गते बेलुका ८ बजेर ४५ मिनेटसम्म एकहजार बत्तिस जनाले यो पेजलाई लाईक गरेका छन् । यो समयसम्म एकसय चार जनाले यो पेजको बारेमा कुरा गरेका छन् । राप्रपा नेपालले गरेका विभिन्न गतिविधिलाई तस्विर सहित यो पेजमा राखिए छ । 

भूगोलको र प्राकृतिक श्रोतका आधारमा राज्य पुर्नसंरचना

नेपाल बहुजातिय, बहुभाषिक र बहुसास्कृतिक आयाम भएको मुलुक हो।सानो भूगोल तर जातियताका आधारमा यति धेरै विविधता सायद विश्वमै नमुना होला। तर यहि विविधता र हाम्रो पहिचान माथि राजनीति गर्न खोजिदै छ, जातियताका आधारमा राज्य पुर्नसंरचना गरेर।                                                                                                     जातियताको आधारमा गरिने राज्य पुर्नसंरचनाले न त नेपाललाई विकासको बाटोमा अगाडी बढाउँछ न नेपाली जनताले चाहेको शान्तिको चाहाना नै पुरा हुन्छ। त्यसैले जातियताको आधारमा हैन, भूगोल र प्राकृतिक श्रोतका आधारमा उत्तर दक्षिण मिलाएर संघिय राज्य घोषणा गरियोस। यसका लागि सम्वन्धित क्षेत्रका विज्ञहरुसँग राय सल्लाहा लिने काम गरियोस। नत्र नेपालमा जातियताका नाममा द्धन्द्धको शुरुवात हुने छ ।

"Breaking My Heart"

 एमएलटिआर ब्याण्ड राजधानीको टुडिखेलमा गित गाउदै 

                        तस्बिर: ज्ञानेन्द्र कार्की/नयाँ पत्रिका

I'm on the floor
counting one minute more
Noone to break the silence


Staring into the night
all alone but that's alright
It's the feeling deep inside I don't like


[Chorus:]
There is no excuse my friend
for breaking my heart
breaking my heart again
This is where our journey ends
Your breaking my heart again

ऐश्‍वर्याको छोरी र हाम्रो पत्रकारिता

ऋषिकेश दाहाल

भारतीय अभिनेतृ ऐश्‍वर्या रायले छोरी जन्माइन्। आज (मंसिर १, २०६८)को गोरखापत्रले यो समाचार पहिलो पेजमा फोटोसहित छाप्यो। उनी आमा बनेलगत्तै हिजो भारतीय पत्रिका टाइम्स अफ इन्डियाको अनलाइन संस्करणमा दिनभरि नै प्रमुख समाचारकोरुपमा यो विषयले स्थान पायो। नेपालका चलेका केही अनलाइन पोर्टलले पनि यसलाई मेन न्युजकै रुपमा पस्के। तर, विश्‍व सुन्दरी रहिसकेकी ऐश्‍वर्याको सन्तान प्राप्‍तीको समाचारले भारतीय पत्रकारिताको मोडमा केही परिवर्तनहरुका संकेतहरु देखाएको छ। 

भारतीय मिडियालाई आलोचना गर्नेहरुले प्रमुख तीन कुरामा गाली गर्ने गर्छन्, पहिलो क्रिकेट। क्रिकेटको कुनै पनि स्पर्धामा भारतले जिते जयजयकार र हारे धिक्कार्नु भारतीय 'मिडियाको धर्म' भएकोमा उनीहरुमाथि नकारात्मक टिप्पणी हुने गर्छ। दोस्रो सिनेमा। सिनेमा र टेलिभिजनका रियालिटी सोका अंशहरु घन्टौं प्रसारण गरेर समाचार च्यानलहरुले आफ्नो 'वास्तविक' चरित्र देखाइरहेका हुन्छन्। तेस्रो हो अपराध अर्थात 'क्राइम'। अपराधका घटनालाई यति कथानक बनाइन्छ कि समाचार च्यानलमा समाचार या सिरियल के हेरिँदैछ भन्ने पत्तो पाउन सकिन्न। 

मुस्ताङ गाडीमा मनमौजी यात्रा

हरिबहादुर थापा

सस्तो 'मेड इन नेपाल' मुस्ताङ गाडीमा बाबुराम भट्टराईले प्रधानमन्त्री पदको शपथ लिएपछि शासकीय संयन्त्र 'मितव्ययी' बाटोमा जानेछ भन्ने आशा धेरैले लिएका थिए । त्यति मात्र होइन, भट्टराईको प्रतिबद्धतामा विश्वास गर्नैपर्ने माहोल पनि सिर्जना भएको थियो । तर जब मंगलबार मन्त्रिपरिषद् ४६ सदस्यीय पुर्‍याए र हत्याका अपराधीलाई आममाफी दिने निर्णय लिए, यसले धेरैको आशामा तुषारापात गरेको छ । हुन त उनले प्रधानमन्त्री भएपछि मितव्ययी र शासकीय सिद्धान्तविपरीतका अन्य केही क्रियाकलाप नगरेका होइनन् तर सकारात्मक बाटामा हिँड्छन् भन्ने सकारात्मक अपेक्षासहित ती गलत निर्णयहरू 'गौण' मानिएका थिए ।

नेपाली राजनीतिमा बाबुराम 'सकारात्मक पात्र' का रूपमा चित्रित थिए । प्रधानमन्त्री बनेको प्रारम्भिक दिनमा उनीविरुद्ध कसैले नकारात्मक धारणा व्यक्त गर्‍यो भने त्यही मानिस नै आलोचनाको पात्र बन्थ्यो । 'भट्टराईलाई काम गर्न देऊ' भन्ने टिसर्टमा युवाहरू लामबद्ध उभिँदै थिए । तर यतिबेला आशा उमारेर लहलह बनाइसकेपछि छिमल्ने बाटामा आफैं लागेका छन्- प्रधानमन्त्री भट्टराई । उनी बिनाहिचकिचाहट विवादित निर्णयहरू गर्ने, शासकीय दृष्टिकोणअनुरूप आवश्यक निर्णयहरू नगर्ने र गलत निर्णय लिने मन्त्रीहरूलाई कारबाही गर्न नसक्ने अवस्थामा पुगेका छन् ।

मन्त्रिपरिषद् विस्तार गर्नु व्यावहारिक तथा राजनीतिक दुवै हिसाबले उचित थिएन । अझ यति ठूलो आकारमा पुर्‍याउनु उनकै निम्ति घातक निर्णय हो । उनी आफैं भन्दै थिए- 'यही मन्त्रिपरिषद्लाई राष्ट्रिय सहमति सरकारको स्वरूप प्रदान गर्छु ।' मन्त्रिपरिषद् विस्तार गरेर ४६ सदस्यीय पुर्‍याएपछि कांग्रेस र एमालेलाई कहाँ राख्ने ? अर्कातिर सातबुँदे सहमतिमा चाँडै राष्ट्रिय सरकार बनाउने घोषणा गरिसकेपछि छोटो अवधिका निम्ति मन्त्री र राज्यमन्त्री थप्नुको कुनै अर्थ थिएन । यसबाट भट्टराईको मितव्ययी नीति केवल ढोँग मात्र हो भन्नेहरूलाई स्पष्ट आधार मिलेको छ ।